Bhuail an coiste feidhmiúcháin d’Fhleadh Cheoil na hÉireann 2013 le chéile don chéad uair an tseachtain seo le pleananna na bliana seo chugainn a chinntiú. Tháinig an grúpa, air a bhfuil ionadaithe ó eagraíochtaí sibhialta, chomh maith le craobhacha Chomhaltas cúigeacha agus náisiúnta, le chéile i gCultúrlann Uí Chanáin le plé a dhéanamh ar struchtúir don imeacht stairiúil a bheas ar siúl i nDoire i mí Lúnasa 2013. Dúirt Cathaoirleach na Fleidhe 2013, agus Cathaoirleach Chomhaltas Dhoire, Eibhlin Ní Dhochartaigh: “Beidh muidne i gComhaltas Dhoire ag óstáil Fleadh Cheoil na hÉireann 2013 – agus cinnteoidh muid go mbeidh sé ina imeacht speisialta. Beidh ráchairt na Fleidhe ag brath orainn uilig ag comhoibriú le chéile. Bhí cinnteacht na Fleidhe ag teacht go Doire ina turas fada, crua ach ba mhaith liom anois bogadh chun tosaigh i spiorad na heagraíochta onórach seo agus an chéad Fhleadh i dtuaisceart na hÉireann a sholáthar. Ba mhaith liom teachtaireacht aontachta a chur amach ansin, go bhfuil gach aon duine atá ar an choiste feidhmiúcháin seo céad faoin gcéad ar son na Fleidhe seo. Is í an Fhleadh an ceiliúradh is mó domhanda de chultúr traidisiúnta na hÉireann agus tógann sí léi níos mó na ceathrú milliún cuairteoirí, agus is féidir léi €40 milliún a chur isteach sa gheilleagar áitiúil. Le haghaidh tuilleadh eolais tabhair cuairt ar: www.2013fleadh.ie, r-phost eolas@2013fleadh.ie nó cuir scairt ar +44 28 71 264132.

Déanann Gradaim Chumarsáide an Oireachtais ceiliúradh ar na láithreoirí teilifíse & raidió, aisteoirí, iriseoirí agus lucht déanta clár raidió agus clár teilifíse a bhfuil cion thar na bearta déanta acu in earnáil na meán cumarsáide Gaeilge le bliain anuas. Chomh maith leis sin, ag an searmanas i mbliana, ceiliúrfar 40 bliain de Raidió na Gaeltachta agus 50 bliain de theilifís RTÉ.

Bhí Cathal Póirtéir ag craoladh i nGaeilge agus i mBéarla ar RTÉ ar feadh breis agus 30 bliain. Chaith sé an chuid is mó den tréimhse sin ina léiritheoir agus ina láithreoir ar chláir Ghaeilge ar éirigh thar cionn leo ar Raidió 1 agus ar Raidió na Gaeltachta de chuid RTÉ.

Ceapadh Cathal ar dtús ar fhoireann RTÉ mar iriseoir raidió agus teilifíse agus ina dhiaidh sin bhog sé i dtreo léiriúcháin raidió áit ar oibrigh sé i gCláir Cúrsaí Reatha, i nGnéchláir, i nDrámaí, i gCláir Faisnéise agus i gCláir Ghaeilge. Léiríodh go poiblí go raibh meas ar a obair raidió a bhuaigh duaiseanna maidir le béaloideas an Ghorta Mhóir nuair a bhain díolacháin a leabhair faoin nGorta Mór in Éirinn barr an liosta amach de leabhair sárdhíola neamhfhicsin na hÉireann ar feadh na míonna. Tá MA sa Bhéaloideas ó UCD ag Cathal agus tá léachtaí tugtha aige go forleathan sa bhaile agus thar lear maidir le cúrsaí béaloidis agus litríochta. Foilsíodh leabhair i mBéarla agus i nGaeilge a tháinig in éineacht le sraitheanna cláir éagsúla a bhí aige agus d’eisigh RTÉ leaganacha de CDanna dá shraitheanna ar imir tionchar mór ar dhaoine.

“Is mór an onóir dom gradam saoil a bhaint amach as ucht a bheith ag craoladh i nGaeilge,” a dúirt Cathal agus ríméad air. “Rinne mé iarracht cláir a chur ar fáil d’éisteoirí maidir le hábhair ina bhfuil spéis mhór agam agus nach dtabharfaí aird ar na hábhair murach seo. Agus tacaíocht faighte ó RTÉ bhí mé in ann peirspictíochtaí nua a chur ar fáil i dtaobh clár faoi chúrsaí staire, béaloidis agus litríochta agus scríbhneoirí a spreagadh le drámaí, gearrscéalta agus fílíocht i nGaeilge a scríobh don raidió. Bhíothas in ann é seo ar fad a dhéanamh mar gheall ar chraoltóireacht seirbhíse poiblí a bhí maoinithe mar is cuí agus tiomantas raidió RTÉ don chraoltóireacht i nGaeilge thar na blianta. Glacaim buíochas le Gradaim Chumarsáide an Oireachtais as ucht aitheantas a thabhairt don obair seo trí na gradaim,” a dúirt sé.

Faoi láthair tá Cathal ina láithreoir ar an gclár leabhar seachtainiúil Comhluadar na Leabhar ar RTÉ Raidió na Gaeltachta agus ar RTÉ Raidió 1 chomh maith leis an tsraith agallamh ealaíon sheachtainiúil Cuisle na nEalaíon ar RTÉ Raidió na Gaeltachta.

“Is cúis áthais dúinn Buaic-Ghradam na bliana seo a bhronnadh ar Chathal,” a dúirt Liam Ó Maolaodha, Stiúrthóir Ghradaim Chumarsáide an Oireachtais. “Tá obair éachtach déanta aige maidir leis an ionchur a rinne sé sa chraoltóireacht i nGaeilge le tríocha bliain anuas. Tá caighdeán den scoth leagtha amach aige leis an ról a ghlac sé sna meáin Ghaeilge agus sna healaíona agus is cúis bhróid dó an t-ionchur seo,” a dúirt sé.

Tá an tsraith ghrinn “Rásaí na Gaillimhe” ina bhfuil Don Wycherley agus Carrie Crowley agus an clár faisnéise “Scéal na Gaeilge” ina bhfuil cuntas staire faoin nGaeilge arna léiriú ag Ciarán Ó Cofaigh ón gcompántas léiriúcháin teilifíse ROSG ag dul in iomaíocht lena chéile do Sraith Teilifíse na Bliana. I measc na ndaoine atá ainmnithe do Pearsa Teilifíse na Bliana tá Páidí Ó Lionáird, a bhí ina chathaoirleach ar an gcéad díospóireacht Uachtaránachta riamh a bhí i nGaeilge ar TG4, chomh maith le Dara Ó Cinnéide, iarchaptaen Chiarraí sa pheil Ghaelach, dá chlár Seó Spórt ar TG4.

Beidh Gearóid Mac Donncha ó RTÉ Raidió na Gaeltachta agus Rónán Ó Muirthile Ó Newstalk 106 i lár an aonaigh agus iad in iomaíocht lena chéile sa chatagóir raidió – ainmníodh Gearóid mar gheall ar a chlár nuachta a bhíonn ar siúl gach maidin ‘Adhmhaidin’ agus ainmníodh Rónán mar gheall ar a chlár ‘Splanc’ do Clár Raidió na Bliana chomh maith le Pearsa Raidió na Bliana.

Beidh iomaíocht mhór idir triúr colúnaithe a mbíonn ionchur mór acu sa nuachtán seachtainiúil Gaeilge Gaelscéal, Conall Ó Móráin, Eoghan Ó Néill agus Concubhar Ó Liatháin, agus iad ag iarraidh an gradam a bhaint amach sa chatagóir Colúnaí na Bliana, in éineacht le Evanne Ní Chulainn, láithreoir spóirt RTÉ atá ainmnithe freisin sa chatagóir chéanna mar gheall ar a colún seachtainiúil in Foinse, an nuachtán seachtainiúil Gaeilge a scaiptear leis an Irish Independent. I measc na ndaoine atá ainmnithe i gcatagóir Iriseoir na Bliana tá Orla Bradshaw, eagarthóir nuachta Foinse agus Ciarán Dunbar atá mar eagarthóir Gaelscéal.

Is é Údarás na Gaeltachta atá ag déanamh urraíochta ar na duaiseanna do na gradaim arís i mbliana.

Le haghaidh tuilleadh eolais is féidir teagmháil a dhéanamh le:

Natasha Fennell, Stillwater Communications                     Sinéad Ní Bhraoin, Stillwater Communications

T: 01 6770630     R: natasha@stillwater.ie                       T: 01 6770630   R: sinead@stillwater.ie

Féach ar an aguisín iniata le haghaidh liosta iomláin na ndaoine atá ainmnithe.

1. TEILIFÍS:  SRAITH TEILIFÍSE NA BLIANA

Scéal na Gaeilge                                    Rosg do TG4

7 Lá                                                      TG4

Ros na Rún                                            Eo Teilifís doTG4

Rásaí na Gaillimhe                                 Great Western Films do TG4

2. TEILIFÍS: CRAOLTÓIR TEILIFÍSE NA BLIANA

Páidí Ó Lionáird                                     7  Lá                             (TG4)

Máire Treasa Ní Dhubhghaill                    Ponc & Rugbaí Beo         (TG4)

Dara Ó Cinnéide                         Seó Spórt                       (TG4)

Alan Titley                                             Scéal na Gaeilge            (TG4)

3. AISTEOIR NA BLIANA 

Don Wycherley                                       Rásaí na Gaillimhe         (TG4)

Brídín Nic Dhonncha                               Rós na Rún                    (TG4)

Macdara Ó Fátharta                                Ros na Rún                    (TG4)

Mícheál Ó Dubhghaill                              Rásaí na Gaillimhe         (TG4)

Tara Bhreathnach                                   Ros na Rún                    (TG4)

4. RAIDIÓ:  SRAITH RAIDIÓ NA BLIANA

Splanc                                                   Newstalk 106

Bosca 106                                              Raidió na Life

Iris Aniar                                               RTÉ Raidió na Gaeltachta

Fuaim Eile                                             Raidió Rírá

Comhluadar na Leabhar                         RTÉ Raidió na Gaeltachta agus RTÉ

Adhmhaidin                                           RTÉ Raidió na Gaeltachta

5. RAIDIÓ: CRAOLTÓIR RAIDIÓ NA BLIANA

Cian Mac Carthaigh                                 Raidió na Life

Cormac Ó hEadhra                                 RTÉ Raidió na Gaeltachta

Rónán Ó Muirthile                                   Newstalk 106

Síne Nic an Ailí                                       Raidió Rírá

Gearóid Mac Donncha                             RTÉ Raidió na Gaeltachta

6. CLÓ IRISEOIR NA BLIANA

Orla Bradshaw                                       Foinse

Colm Ó Broin                                         Gaelscéal

Máirtín Ó Catháin                                   Gaelscéal

Ciarán Dunbar                                        Gaelscéal

7. COLÚNAÍ NA BLIANA

Conall Ó Móráin                                     Gaelscéal

Pól Ó Muirí                                            The Irish Times

Micheál Ó Conaola                                 Foinse

Eoghan Ó Néill                                       Gaelscéal

Concubhar Ó Liatháin                             Gaelscéal

Evanne Ní Chuilinn                                 Foinse

8. BUAIC-GHRADAM CUMARSÁIDE

Foinse

Mairéad Nic Seaghain                              RTÉ Raidió na Gaeltachta

Pat Butler                                              RTÉ

Cathal Póirtéir                                        RTÉ & RTÉ Raidió